Dùng tôn cho mái nhà

 

 

 

 

Các loại tôn chủ yếu sử dụng cho mái
Có nhiều cách phân loại tôn, nhưng phổ biến là cách phân loại theo cấu tạo - vật liệu. Theo đó, có ba loại tôn chủ yếu là: tôn lạnh, tôn mát và tôn cán sóng.
- Tôn lạnh: là loại tôn chỉ có một lớp và có lớp mạ là hợp kim nhôm kẽm. Trong lớp mạ này nhôm chiếm 55%, kẽm chiếm 43,5% và chất Sillicon chỉ chiếm có 1,5%. Sở dĩ đây được gọi là tôn lạnh là bởi vì đây là loại tôn có khả năng phản xạ tối đa tia nắng từ mặt trời nhờ bề mặt sáng bóng, do vậy các công trình hay ngôi nhà được lợp bằng loại tôn này luôn khá là mát mẻ.
- Tôn mát: là loại tôn cũng có tác dụng ngăn cản nhiệt lượng từ mặt trời vào bên trong các công trình hay các ngôi nhà. Tuy nhiên khác với loại tôn lạnh ở trên, loại tôn này được cấu thành từ ba lớp: lớp tôn, lớp PU chống cháy, lớp màng PVC hoặc một lớp giấy bạc. Ngoài ra, loại tôn này cũng có thể được cấu thành từ các lớp: tôn, xốp, tôn hoặc tôn, xốp, màng PVC.
- Tôn cán sóng: Có rất nhiều loại tôn cán sóng trên thị trường ví dụ như tôn 5 sóng, tôn 9 sóng, tôn 11 sóng... Loại tôn này không có các lớp xốp hay các lớp PU như loại tôn mát. Và đây chính là loại tôn mạ kẽm và được sơn phủ nhằm tạo tính thẩm mỹ cho công trình.

 

 

 

 

 

Cấu tạo mái tôn
Mái tôn có những đặc điểm khác biệt so với hệ mái ngói khung gỗ truyền thống. Mái tôn có thể cho phép độ dốc nhỏ, diện tích lớn hơn nhiều so với mái ngói. Hiện mái tôn được sử dụng nhiều cho các công trình nhà ở đô thị cũng như nông thôn.
- Hệ thống khung: được tạo dựng từ thép hình, thép hộp, thép ống… Đây chính là khung chịu lực chủ yếu của công trình, với những công trình lớn cần phải có một hệ thống khung vững chắc để có thể chống chọi lại được với sự khắc nghiệt của thời tiết như gió, bão…
- Hệ thống tôn lợp: tùy vào nhu cầu sử dụng và ý đồ thẩm mỹ mà chúng ta có thể lựa chọn những loại tấm lợp hợp lý cho công trình như tôn dạng sóng, tôn giả ngói…
- Hệ thống ốc vít liên kết tấm tôn với khung: yêu cầu phải có độ bền cao, chống gỉ và có đệm gioăng đạt tiêu chuẩn để chống dột nước khi trời mưa.
- Với bộ khung mái cần thiết phải sơn chống gỉ để đảm bảo tuổi thọ được bền lâu.
- Với những không gian đòi hỏi tính thẩm mỹ, có thể làm hệ thống trần dưới mái tôn. Loại trần này có thể làm bằng nhiều loại vật liệu như thạch cao, nhôm, nhựa…

 

 

 

 

 

Ưu nhược điểm của mái tôn
Ưu điểm: 
- Bền vững với các điều kiện thời tiết khắc nghiệt.
- Có khả năng tái chế và tái sử dụng các hạng mục cho những công trình khác.
- Tải trọng mái nhẹ, giảm chi phí cho kết cấu khung mái và hệ thống kết cấu toàn công trình.
- Thời gian thi công, lắp đặt nhanh, dễ dàng tạo hình trong thiết kế cũng như cấu trúc của công trình.
- Màu sắc, hình thức đa dạng, đặc biệt với tôn mạ màu và các loại tôn giả ngói.
- Giá thành sản phẩm rẻ hơn so với mái ngói và mái bê tông truyền thống.
- Tuổi thọ cao: Có thể từ 20-40 năm tùy loại.
- Dễ dàng sửa chữa, chi phí bảo dưỡng thấp.

Nhược điểm:
- Dễ bị han gỉ: Mái lợp tôn thông thường rất dễ bị gỉ do sự tác động trực tiếp của môi trường.
- Dẫn nhiệt cao: Đây là nhược điểm lớn nhất của các mái tôn thông thường. Tôn dẫn nhiệt cao nên phải đưa ra các phương pháp chống nóng hiệu quả để làm giảm nóng cho căn nhà.
- Ồn khi trời mưa, nếu không có biện pháp cách âm bằng trần giả.
- Có thể ảnh hưởng đến sóng điện thoại hay vô tuyến. 
- Dễ bị tốc mái khi gió bão nếu hệ thống khung mái và liên kết không chắc chắn.

 

 

 

 

 

Mái tôn không xấu
Có thể thấy trong đô thị, rất nhiều nhà lợp mái tôn. Tuy nhiên, mái tôn chủ yếu được sử dụng cho các ngôi nhà tạm, hay để chống nóng cho mái bê tông; ít khi thấy việc sử dụng mái tôn là bộ mái chủ đạo cho công trình. Nhiều người, và có cả kiến trúc sư quan niệm mái tôn là mái tạm, là vật liệu phụ, chỉ dùng cho việc sửa chữa cải tạo hay cho công trình tạm; ít khi sử dụng mái tôn cho bộ mái chính.
Thực ra, mái tôn hoàn toàn có thể thay thế mái bê tông hay mái ngói ở những công trình thích hợp mà vẫn đảm bảo tính thẩm mỹ. Với những ưu điểm của mình, mái tôn là giải pháp hiệu quả - tất nhiên với sự nghiên cứu kỹ trong thiết kế. Trong những công trình công nghiệp hay công trình lớn, với không gian lớn, mái tôn càng tỏ rõ ưu thế. Trên thị trường hiện nay, mẫu mã và màu sắc mái tôn rất đa dạng, có thể đáp ứng được nhiều nhu cầu thẩm mỹ của khách hàng. Nếu hiểu và biết cách dùng, phát huy những ưu điểm và khắc phục nhược điểm, thì mái tôn không xấu.

 

 

 

 

 

Theo TC Kiến Trúc & Đời Sống số 132