Sự xê dịch này với Kỳ Nam đánh dấu một bước ngoặt cuộc đời. Trường mới, môi trường học thuật thay đổi, đi đến một bang mới trên nước Mỹ, không người thân thích. Tất cả dường như bỏ lại phía sau. Vậy là cô sinh viên mới phải làm lại từ đầu: làm thủ tục nhập học trường mới, tìm nhà thuê, mua xe mới (xe cũ nát quá đành bán rẻ như cho ở Lubbok)... Thân là du học sinh, Kỳ Nam thấm thía cần phải ổn định việc thuê nhà, phương tiện di chuyển trước khi nhập học. Khác với thời học đại học, sinh viên có sẵn campus. Bậc học thạc sĩ, tiến sĩ phải tự lo chỗ ở. Mấy năm học thạc sĩ ở đại học Texas Tech, Kỳ Nam cũng chuyển trường từ Chicago sang, với bao bỡ ngỡ, gian truân tìm thuê nhà, bị chó rượt giữa mùa đông tuyết giá khi đi xe đạp đến trường... Ấy là nghe con gái kể, bao xót xa giấu trong lòng. Rồi dịch bệnh, mấy năm ròng tôi không có dịp sang Lubbok thăm con.
Những ngày ở nhà trọ abnb là hành trình tìm thuê nhà, tìm mua xe
Từ Sài Gòn, tôi bay sang Tallahassee, một chặng bay dài, phải quá cảnh ở Hàn Quốc, đến Atlanta rồi mới bay đến Tallahassee. Để đón ba mẹ sang, con gái trước khi dự trại hè âm nhạc ở Indiana đã đặt thuê phòng abnb ở Tallahassee. Kỳ Nam cân nhắc, trong lúc tìm thuê một căn phòng làm chỗ ở lâu dài, cũng phải có chỗ tá túc cho mấy mẹ con. Giá nhà ở Tallahassee không rẻ. Một căn hộ hai phòng ngủ, phòng khách, nhà vệ sinh, bếp ăn đã ngốn hơn 100 đô la mỗi ngày. Ở khách sạn càng đắt hơn, lại không thoải mái nấu nướng, giặt quần áo. Trong niềm vui đoàn tụ, chúng tôi không hay khu nhà mình thuê abnb dẫu rất mới, xinh xắn, khá tiện nghi nhưng nằm lọt thỏm trong một khu chẳng an ninh chút nào. (Đó là từ lời tiết lộ của một uber khi ngày cuối, con gái quay lại lấy một số vật dụng bỏ quên ở nhà trọ abnb vào buổi tối, lái xe kiên quyết không chịu dừng đợi xe). Những ngày ở nhà trọ abnb là hành trình tìm thuê nhà, tìm mua xe.
Thuê nhà ở Mỹ có dễ?
Thật ra mọi việc đều sẽ rất dễ dàng khi bạn tự do tài chánh, có nhiều tiền trong tài khoản. Nhiều đại gia mua nhà, thuê cả người làm chăm sóc, phục vụ con khi du học. Nhưng với một gia đình ba mẹ ở Việt Nam sống bằng tiền lương hưu, thu nhập nghề viết lách, làm phim trải mấy mùa đại dịch, lại còn nuôi em trai đi học ở một bang khác ở Mỹ, Kỳ Nam thấu hiểu sự gồng mình của ba mẹ ở quê nhà nên rất tiết kiệm. Con gái cân nhắc giữa việc share phòng với nhiều bạn và ở riêng. Tôi đi cùng con gái đến một toà nhà cho thuê phòng tham quan. Phòng ngủ, vệ sinh riêng, chung phòng khách, bếp; giá ở chung với 4 người khoảng 700 đô la một tháng. Người quản lý toà nhà này nói: “Toà nhà không còn chỗ trống. Nếu bạn đăng ký, để lại số liên lạc, khi trống chỗ sẽ gọi!”. Chúng tôi đi uber xem nhiều nơi cho thuê nhà khác. Tình trạng cũng tương tự. Nơi thấy ổn thì giá quá đắt, trên cả ngàn đô la. Trước mùa nhập học, sinh viên nhiều nơi đổ về Tallahassee. Thật là thời “của khó người khôn”. Đâu phải chỉ Kỳ Nam nghĩ phải đến trường sớm để lo thuê nhà. May sao Kỳ Nam tìm được một căn hộ riêng biệt cho thuê trong một khu xinh xắn, yên tĩnh, cách trường đại học chỉ 10 phút lái xe. Vừa bước vào căn hộ, mẹ con tôi phải lòng ngay dù tất cả vật dụng trong căn hộ rất cũ kỹ, từ gỗ lát sàn, căn bếp nhỏ với những tủ đựng đồ ăn bé tí, cũ nát; phòng vệ sinh cũng bé tí. Bù lại căn hộ nhìn ra những cây sồi thả những chùm rễ mơ màng, những tán lá nhanh mát, và những cây hoa (không biết hoa gì) bung sắc hồng ngoài khung cửa. Nằm trên sàn gỗ nhìn ra ngoài, tôi có cảm giác như đang được trôi trong cánh rừng xanh mướt lấm tấm những bông boa. Giá thuê 650 đô la mỗi tháng. Ô, với giá này mà được ở riêng một mình, với nghề sáng tác, quả là giá mềm, thật lý tưởng. Nhưng bù lại cho “giá mềm” và cảnh quan đẹp ấy, khu vực được đánh giá nhiều sao về an ninh và chất lượng sống là một căn hộ trống hoác, nếu ở phải sắm nội thất: bàn làm việc, giường ngủ, bàn ăn... và trăm thứ linh tinh cho sinh hoạt gia đình. Và người thuê căn hộ giá mềm đó có một bất tiện không nhỏ: toà nhà quá cũ, chia thành 4 căn hộ riêng biệt nhưng không thể lắp đặt đường dây thoát nước nên không có máy giặt, máy sấy. Kỳ Nam thần mặt suy nghĩ. Tính toán một lúc nàng chấp nhận, ra ngoài giặt quần áo mỗi tuần.
Tiếp theo là cuộc chiến mua nội thất. Ôi, nếu rủng rẻng tiền thì cứ tới “Home Depot” rinh về đủ thứ. Đằng này... Kỳ Nam lên mạng, tìm mua giường ngủ, tủ kệ, bàn làm việc cũ. Nàng thuê một xe tải tự lái, chất đồ cũ lên rồi về nhà abnb chỗ đống va li của ba, mẹ và con về căn hộ mới thuê. Nhiều năm trước khi xe phim “Người vũ công cuối cùng”, nhìn cảnh cô sinh viên Mỹ lái chiếc xe tải chất đủ thứ đồ đạc nào giường, nệm, thau, chậu, xoang nồi... khi chia tay người bạn trai Trung Quốc mà cô từng giúp đỡ để được ở lại Mỹ phát triển tài năng múa; tôi không khỏi cám cảnh cho cô. Thân là phụ nữ mà độc lập, đơn đôc quá, nay nhìn con gái nhỏ nhắn lái chiếc xe tải, chở đủ thứ đồ để dọn nhà, tôi không khỏi mủi lòng rưng rưng. Nhưng ở Mỹ, đây là chuyện bình thường. Kỳ Nam cười ha hả, nói: “Từ khi thuê xe tải lái, từ xa thấy U-Haul là con tránh xa ba làng, vì biết chắc nhiều người cũng lái lần đầu như con!”.
Mua xe
Trong kế hoạch từ Việt Nam, tôi nghĩ cầm vài ba ngàn đô la qua Mỹ là mua được chiếc xe cũ cho con. Trời ạ, sau Covid, xe hơi ở Mỹ hiếm vì chuỗi cung ứng bị đứt gãy. Nếu trước dịch, 5 ngàn đô là đã mua được chiếc xe cũ, chỉnh sửa một ít là có thể đi ngon thì nay, ít ra tại Tallahassee là điều không tưởng. Xe 4-5 ngàn đô thì quá cũ nát. Mua xe cũ cũng vài chục ngàn đô. Đi xem một chiếc xe cũ không hiểu sao vợ chồng con cái lại lạc vào công ty bán xe Honda danh tiếng. Anh chàng bán xe quá đỗi nhiệt tình, tìm cho chúng tôi một chiếc Honda 2014, đi mới 40 ngàn miles, giá đặt trước là 5 ngàn đô, trả góp trong vòng 6 năm với chi phí mà chúng tôi nghĩ là hợp lý với lương nghiên cứu sinh khiêm nhường của con. Vậy là ký hợp đồng mua xe. Hôm mua xe, Kỳ Nam chưa thuê được nhà nên việc mua xe phải đình lại, vì phải có hợp đồng nhà công ty mới bán xe trả góp. Chưa kể, có công ty còn đòi phải có bằng lái tại Florida. Yêu cầu này phải mất nhiều thời gian chuyển đổi, trong khi chúng tôi cần có xe ngay để di chuyển đến thành phố Sarasota cho một cuộc gặp gỡ trong dự định. Có được hợp đồng nhà, chúng tôi đến công ty làm thủ tục mua xe. Cảm ơn người bán xe đã thấu hiểu chúng tôi không xe, ít tiền nên đưa chúng tôi đi những nơi cần thiết và đưa về nhà lúc chưa mua được xe. Lúc nhận chìa khoá xe từ công ty, mắt con gái rưng rưng, bởi đây là chiếc xe tử tế nhất mà con có được dù là xe cũ.
Thành phố cổ Tallahassee nổi tiếng bởi cây sồi khổng lồ Lichgate, mà lịch sử đằng sau Lichgate là một lịch sử khiến tất cả những người yêu thiên nhiên muốn đến thăm không gian tuyệt đẹp này
Những cây sồi cổ ở Tallahassee
Tallahassee là thủ phủ bang Florida. Nhẫm tính, chúng tôi đã có được 10 ngày ở Tallahassee nhưng tối mặt tối mũi cho chuyện thuê nhà, mua sắm nội thất, đồ dùng sinh hoạt, mua xe cho con gái... Thần kinh lúc nào cũng căng như dây đàn để cân đối tài chính, sao cho mọi chi phí không vượt qua sức chi trả. Chỉ còn nửa ngày thong dong, được đi cùng con gái đến trung tâm thành phố. Lúc ấy, tôi sững sờ vì vẻ đẹp của những ngôi nhà cổ, những cây sồi cổ gốc to mấy vòng tay người ôm. Thành phố xanh mướt, đẹp đến nao lòng. Tôi được biết Tallahassee có toà nhà Old Capitol được xây từ năm 1845 và được xây thêm năm 1902, hiện là một viện bảo tàng với bộ sưu tập hơn 500.000 tài liệu và hiện vật; Bảo tàng Lịch sử Florida với các hiện vật lịch sử và khảo cổ của tiểu bang. Có nhiều khu vực khảo cổ trong khu vực, bao gồm các Gò đồi Hồ Jackson Indian, có các di vật của một trung tâm lễ nghi trong khu vực giữa các năm 1200 và 1500... Tháng 12 mỗi năm, Tallahassee được chiếu sáng bằng hơn 100.000 ngọn đèn khi thành phố tổ chức hội chợ mùa Đông. Và thành phố cổ Tallahassee được thành lập từ năm 1925, nổi tiếng với những cây sồi cổ đẹp mê hồn. Thành phố này nổi tiếng bởi cây sồi khổng lồ Lichgate, mà lịch sử đằng sau Lichgate là một lịch sử khiến tất cả những người yêu thiên nhiên muốn đến thăm không gian tuyệt đẹp này. Và lịch sử cây sồi khổng lồ Lichgate cũng không thể tách rời với tên tuổi tiến sĩ Laura Pauline Jepsen, giáo sư tiếng Anh tại đại học bang Florida. Bà đã dành cho cây sồi này một tình yêu mãnh liệt, vì theo bà, “nó là là cái cây truyền cảm hứng cho các nhà thơ”, “chỉ cần ta tìm đến, ngồi trong im lặng để tận hưởng nguồn năng lượng to lớn toả ra từ cây sồi khổng lồ này”. Ở Tallahassee, giờ có nhiều, nhiều cây sồi khổng lồ, chắc hẳn có thêm nhiều câu chuyện để kể...
Nhưng khi nhận ra vẻ đẹp của rừng sồi nơi thành phố cổ, tôi lại phải đi ngay về Sarasota cho một cuộc hẹn rồi. Thôi đành đợi năm sau.
Theo Kiến Trúc & Đời Sống số 200